fot. Slawek Puklo

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji wydało już na ten cel ponad 263 mln złotych, a niedawno przeznaczyło dodatkowo jeszcze 2,7 mln zł na pomoc socjalną i 4 mln zł na wsparcie samorządów w działaniach przeciwpowodziowych.

- W sumie do tej pory szef MSWiA Jerzy Miller przyznał 195,6 mln zł na zasiłki i 67,6 mln zł na walkę z żywiołem - poinformowała rzeczniczka MSWiA Małgorzata Woźniak.

W ramach rządowej pomocy każdy poszkodowany przez powódź obywatel otrzyma do 6 tys. zł bezzwrotnej pożyczki. Ponadto istnieje możliwość dofinansowania remontów w kwocie do 20 tys. zł, na podstawie faktur i oświadczeń, bez opinii rzeczoznawcy lub do 100 tys. zł, ale w tym przypadku konieczna już jest taka opinia.

Wysokość odszkodowania dla indywidualnych poszkodowanych będzie uzależniona od wielkości zniszczeń. Premier podpisał rozporządzenie, w którym wskazał otwartą listę blisko 600 gmin, w których będzie stosowane uproszczone prawo budowlane - aby rozpocząć budowę, wystarczy tylko zgłoszenie.

Warto wspomnieć, że osoby, które zostały dotknięte na początku czerwca przez druga falę powodziową, mogą zgłaszać się ponownie po zasiłek w wysokości 6 tys. zł. Pomoc ta dotyczy osób, które już zaczęły sprzątać po ustąpieniu wody i zostały zaskoczone ponownym zalaniem.

Rada Ministrów ustaliła zasady pomocy dla gospodarstw rolnych. Rolnicy mogą ubiegać się o pomoc finansową z tego tytułu w wysokości 2 tys. zł, jeżeli powierzchnia ich gospodarstw wynosi do 5 ha lub 4 tys. zł, jeśli jest większa. Kwota ta przysługuje niezależnie od ogólnego zasiłku powodziowego. Rolnicy zostaną też zwolnieni ze zobowiązań wobec KRUSu, zagwarantowano im również ulgę w podatku rolnym.

- Działania rządu mają bardzo różnorodny charakter - wsparcie dla rodzin - 6 tys. zł, wsparcie dla dzieci - zasiłek edukacyjny, wyjazdy letnie edukacyjne i matek z dziećmi, wsparcie dla przedsiębiorców - podkreślił minister Boni. Zapowiedział również, że powstanie ulga podatkowa od materiałów budowlanych, a do skorzystania z niej wystarczy zwykłe oświadczenie.

We wtorek premier Tusk spotkał się z przewodniczącym Komisji Europejskiej Jose Barroso, rozmawiał m. in. o  pomocy Unii Europejskiej dla powodzian. Barroso zapewnił, że Polska nie zostanie bez wsparcia. W ramach unijnego Funduszu Solidarności, niosącego pomoc krajom dotkniętym klęskami żywiołowymi, Polska może otrzymać nawet 100 mln euro.

Tusk wskazuje jednak, że to tylko kropla w morzu potrzeb i największy ciężar spocznie na państwowym budżecie. Oszacował również, że skala zniszczeń przekroczy 10 mld zł. Kolosalne kwoty trzeba przeznaczyć nie tylko na doraźną pomoc dla poszkodowanych, ale też na dokończenie inwestycji chroniących przed powodzią. Premier zauważył, że kompetencje związane z kwestią zarządzania przeciw powodzi są zbyt bardzo rozdrobnione i za dużo obowiązków spadło na samorządy. Dlatego zapowiedział ujednolicenie działania w tej sprawie. Po drugiej fali powodziowej straty zostały oszacowane nawet na 14 mld zł, jak wynika z szacunków "Rzeczpospolitej" na podstawie opinii 5 ekonomistów. To więcej niż podczas powodzi stulecia w 1997r.

Minister rozwoju regionalnego Elżbieta Bieńkowska zapowiedziała, że na program odbudowy infrastruktury przekazane zostanie 600 mln zł. Program będzie skierowany do gmin najbardziej dotkniętych klęską. Pieniądze maja być przeznaczone głównie na odbudowę placówek oświaty, służby zdrowia, dróg, mostów. Minister zapewnia, że gminy nie zostaną bez pomocy, a wszelkie środki  finansowe będą pochodzić z budżetu, UE i Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska. Każda instytucja ma wnieść po 200 mln zł do tej puli.

Wicepremier, minister gospodarki Waldemar Pawlak zainteresował się skutkami powodzi dla firm, a szczególnie ich pracowników, zapewniając, że istnieją środki na odbudowę miejsc pracy i utrzymanie zatrudnienia. Zapowiedział rozszerzenie obowiązującej ustawy o łagodzeniu skutków kryzysu dla pracowników i przedsiębiorców, tak aby można było zastosować ją w zaistniałych okolicznościach. Przygotowywana ustawa powodziowa ma m. in. umożliwiać umorzenie pożyczek z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

Dotychczas największa pomoc została skierowana do województw na południu kraju. Najbardziej dotknięte klęską województwo śląskie otrzymało 63,2 mln zł, świętokrzyskie - 40 mln zł, małopolskie - 30 mln zł. Pozostałe rejony zasiliły kwoty od 1,2 mln zł w województwie wielkopolskim do 15,3 mln w podkarpackim.

Minister zdrowia Ewa Kopacz poinformowała o przebiegu prac inspekcji sanitarnej. Nadzorowane są ujęcia wody, wodociągi, zalane cmentarze. Prowadzona jest też akcja szczepień przeciwko tężcowi. Do tej pory zaszczepiono ponad 11 tysięcy ludzi. Dla dzieci szczególnie narażonych na zakażenia przygotowano ofertę wyjazdu na wypoczynek w rządowych ośrodkach.

Minister edukacji Katarzyna Hall poinformowała, że dzieci mogą skorzystać z wypoczynku edukacyjnego nawet w trakcie roku szkolnego - jeśli warunki mieszkaniowe są złe, a szkoły nieczynne. Ministerstwo Edukacji Narodowej współpracuje z organizacjami pozarządowymi i samorządowymi przy organizowaniu letnich kolonii. Na remonty zalanych szkół przeznaczone zostanie 100 mln zł. Oprócz tego ze swojej strony MEN gwarantuje każdemu dziecku w wieku szkolnym zasiłek edukacyjny w wysokości 1000 zł w ramach Narodowego Programu Stypendialnego.

Pamiętamy powódź tysiąclecia, która nawiedziła południową i zachodnią Polskę w lipcu 1997r. i niefortunne wystąpienie ówczesnego premiera Włodzimierza Cimoszewicza. – To jest kolejny przypadek, kiedy potwierdza się, że trzeba być przezornym i trzeba się ubezpieczać, a ta prawda jest ciągle mało powszechna – mówił 13 lat temu. Dziś Cimoszewicz prostuje swoją wypowiedź, tłumacząc, że padł ofiara manipulacji dziennikarskiej.

Pomimo przeprosin urażonych powodzian i uruchomieniu rezerwy budżetowej rząd i premier byli bardzo krytykowani i do dziś wspomina się słynne „Trzeba się było ubezpieczyć”.

Warto wspomnieć, że z rady Cimoszewicza skorzystało 7 mln osób, które ubezpieczyły domy od skutków powodzi. To jednak nie gwarantuje im odszkodowań za wszystkie poniesione straty. Firmy ubezpieczeniowe bowiem mogą mieć problem z wydolnością finansową w przypadku tak dużej ilości poszkodowanych. Obecnie planuje się wprowadzenie tanich polis ubezpieczeniowych i zobowiązanie osób mieszkających w strefach zagrożonych do ich wykupienia lub nieobowiązkowych finansowanych częściowo przez państwo.

Wydawać by się mogło, że rząd Tuska tegoroczny sprawdzian zdał bardzo dobrze. Jednak jeśli weźmie się pod uwagę dotychczasowe lekceważenie problemu, zaniedbanie większych inwestycji związanych z obwałowywaniem rzek, należy się nad tym głębiej zastanowić. Nie od dziś wiadomo, że łatwiej zwalczać przyczyny, a nie skutki. Jak zauważył Andrzej Podgórski - Najgorsze jest to, że urzędnicy chętnie słuchają organizacji ekologicznych, które bojkotują wszelkie budowy na wodzie.

Premier niedawno zapowiedział wzmożenie wysiłku w prowadzeniu prac, które w przyszłości mają zabezpieczyć tereny narażone na klęskę powodzi oraz  wsparcie finansowe dla straży pożarnej, tak by nie brakowało sprzętu niezbędnego do prowadzenia akcji ratowniczych. Zauważył też, że gdyby taka fala nawiedziła Polskę jeszcze kilka lat temu, straty byłyby o wiele większe.